• BIST 100

    16001,32%1,20
  • DOLAR

    43,36% 0,01
  • EURO

    51,59% 0,59
  • GRAM ALTIN

    7102,73% 2,28
  • Ç. ALTIN

    11647,77% 2,83

Halepçe Katliamı’nın üzerinden 37 yıl geçti

16 Mart 2025, Pazar 11:58
16 Mart 2025, Pazar 11:58
Halepçe Katliamı’nın üzerinden 37 yıl geçti
  • Dinle
  • A+
    Buyut
  • A-
    Kucult

16 Mart 1988 yılında çoğu kadın ve çocuklardan oluşan 5 bini aşkın Kürt, Irak’ın devrik diktatörü Saddam Hüseyin'in emriyle Halepçe'ye savaş uçaklarıyla düzenlenen bombardımanda kullanılan kimyasal silahlarla şehit düştü.

Batı'nın taşeronluğunu yapanların eliyle tarihe kara bir leke olarak geçen Halepçe Katliamı'nda binlerce mazlum ve Mustazaf Müslüman Kürd, Saddam Hüseyin'in emriyle kimyasal silahların hedefi oldu.

Bu katliam, Hiroşima ve Nagazaki'den sonra yapılan en vahşi katliam olarak tarihe geçti. Bütün dünyanın sessiz kaldığı katliamın üzerinden tam 37 yıl geçmesine rağmen o günkü vahşet ve katliam hafızalardaki yerini halen koruyor.

Halepçe Katliamı'nın öncesi

Osmanlının son demleri… İslam topraklarına sofra niyetine çullanan kurtlar sürüsünü andıran emperyalistler, kendileriyle anlaşmaya yanaşmayan, inancına ve değerlerine bağlı Kürd halkını cezalandırırcasına yeni belirledikleri haritada dört parça haline getirdiler. Sykes-Picot Anlaşması ile başlayıp Lozan ile sonuçlanan bu girişim aynı zamanda her parçada bir Kürd sorununa da kapı aralıyordu. Kürdler, Suriye ve Irak'ta Sosyalist-Baasçıların, Türkiye'de Laik-Kemalistlerin, İran'da ise Şah Rejiminin zulümlerine maruz kaldı. Bu dört parçada tüm insani haklarından mahrum bırakılarak yaşayan Müslüman Kürdler, tarih boyu büyük acılar yaşadı.

Yıl 1979… Irak'ta Fransız Ulusal Sosyalist Mişel Eflak'ın talebesi ve aynı zamanda fikri evladı Saddam Hüseyin El- Tikriti yönetimi ele aldı. Irak'ta bulunan Kürdler, Saddam döneminde de başta asimile politikaları olmak üzere birçok sorunla karşı karşıya kalıyordu. Tam da o dönemde Irak'ın hemen yanı başındaki İran'da gerçekleşen İslam İnkılabı, Batı'nın bölgedeki başka bir kuklası olan Şah Rıza Pehlevi'nin varlığına son verdi. Kuklalarını kaybetme tehlikesi yaşayan Batı, devreye Saddam'ı koyarak İslam İnkılabını boğmak amacıyla İran'a savaş açtırdı. İran ve Irak arasında yaşanan bu savaş 8 yıl sürdü. Yıllardır Saddam'ın baskıları altında yaşayan Kürdler, bu savaşta İran'dan yana tavır belirledi.

Elma kokusuyla gelen ölüm…

Saddam, Kimyasal Ali lakaplı Ali Hasan El Mecit'i Kürd Bölgesi'nden sorumlu komutan olarak atadı. Kimyasal Ali, Kürd Bölgesi'nde giriştiği Enfal Operasyonu kapsamında acımasız bir şekilde Halepçe şehrine ve köylerine kimyasal bomba yağdırdı. Bu kimyasal bombalar 5 binden fazla insanın hayatını kaybetmesine, 7 binden fazla insanın da yaralanmasına neden oldu. Binlerce insan yerini yurdunu terk ederek göç etmek zorunda kaldı.

Ölüm; çaresiz, eli kolu bağlı Halepçe halkının üzerine kara bir bulut gibi çöktü. Halepçe, üst üste yığılmış cesetler, çürümüş insan bedenleri ve ağzı açık olarak hayatını kaybetmiş çocuklar ile bir ölüm tarlasına dönüştü. Halk şaşkındı, ne yapacağını bilemiyordu. Kimisi ailesi ile birlikte evde kimisi sokakta geziniyor, rutin yaşamlarını idame etmeye çalışıyorlardı. Ama zehir tüm vücutlarına aniden yayılmıştı.

Ölümün, onları ansızın yakalayacağından habersizlerdi. Kullanılan kimyasal silah; deriye, gözlere, boğaza ve akciğere büyük zarar veren Hardal ve Sarin gazından oluşmaktaydı. Elma kokulu kimyasal gazı teneffüs edenler, ciğerlerine dolan bu zehre teslim oluyordu.

Uzmanlar Hardal gazının etkilerini şöyle dile getiriyor: "Nagazaki ve Hiroşima'da iyonlaşan atomların tersine Hardal gazı gelecekteki nesil için de inanılmaz zararlar taşıyor. 10 yıl sonra bile insanlar çeşitli acılar çekiyor. Özellikle uzun vadede DNA üzerinde yaptığı zararları var."

İnsan bedenini eriten, sinir sisteminin çökmesine ve bel kemiğinin kırılmasına sebep olan gazdan dolayı insanların yavaş yavaş acı çekerek ölmesine tüm dünya tanık oldu. Halepçe, insanlık tarihinin en acılı günlerinden birini yaşadı. Halepçe katliamında, önce insanlar öldü sonra da insanlık öldü.

Etkisiyle günümüze kadar devam eden ölümler!

17 Mart'a kadar aralıklarla süren saldırılarda ölenlerin sayısı hâlâ bile net değil. Birçok kuruluşun kabul ettiği ortak sonuç; çoğu kadın ve çocuk en az 5 bin kişinin öldüğü, 14 bin 765 kişinin de yaralandığı yönünde. Ancak savaştan sonra kasabaya giden yabancı gözlemciler, sayının çok daha fazla olduğu görüşünde.

Dünya Sağlık Örgütü’nün (WHO) raporuna göre bu kimyasal saldırı, günümüze kadar 43 bin 753 aşkın kişinin ölümüne, 61 bin fazla kişinin de sakat kalmasına sebep oldu. Sınır Tanımayan Doktorlar ekibi, hardal gazı kullanıldığını teyit etti.

Halepçe Katliamı, dünyada benzeri az görülen bir katliam olmasına rağmen halen soykırım olarak tanınmadı.

Irak Hükümeti de geride kalan süre boyunca, mağdurların tazmin edilmesi için ciddi bir adım atmadı. Merkezi hükümet bu geçtiğimiz günlerde ise Irak Hükümeti, Saddam Hüseyin liderliğindeki Baas rejiminin Halepçe'ye düzenlediği kimyasal saldırının anısını yaşatmak amacıyla 16 Mart'ı resmi tatil ilan etme kararı aldı.

İstatistiklere göre kurbanların yüzde 68'i 18 yaşın altındaydı. Kimyasal saldırının ardından 216 köyden 198'i tamamen yok oldu. Bölgenin hayvancılığı, tarımı ve doğal kaynakları yüzde 100 zarar gördü.

Bu arada vatandaşlar Doğu Kürdistan ve İran'a kaçarken 74 aileden 211 çocuk da kayboldu. Bunlardan bir kısmı ailelerine kavuştu.

Kimyasal saldırı, 17 Mart 2011'de Irak Parlamentosunda soykırım ilan edildi. Ancak Irak Hükümeti, henüz mağdurlara tazminat ödemedi.

Katliamın yıl dönümü nedeniyle bugün başta Halepçe olmak üzere Kürdistan ve dünyanın dört bir yanında çeşitli anma etkinlikleri düzenlenecek.

Hedef neden Halepçe'ydi?

Kürdlerin dindar bir halk olmasına tahammül etmeyen Batılı güçlerin, özellikle İslami hareketin güçlü olduğu Halepçe'de kimyasal silahları kullandırtması elbette göz ardı edilmemelidir. Halepçe aynı zamanda oradaki İslami örgütlenmenin merkezi konumundaydı. O aşamada üçüncü güç konumunda olan İslami hareketin başında Ebu Halepçe lakaplı Şeyh Osman vardı. Kürdistan İslami Hareketi, hatırı sayılır silahlı bir güce sahipti. Ve her geçen gün daha da büyüyordu. Bu hem Saddam'ın hem de Batılıların dikkatini fazlasıyla çekiyordu.

Ulusal solun kullandığı İslami kavramlar sadece birer tuzak

Saddam rejimi, iktidarı boyunca Şiiler ve Kürdler başta olmak üzere farklı kesimlere ve güçlere yönelik yürüttüğü tüm saldırılara İslami bir kılıf bulmuştur. İran'a karşı yürüttüğü savaşa 'Kadısiye' adını veren, Kürdlere karşı yürüttüğü katliama da 'Enfal' adını veren Baas rejimi, gerçekleştirdiği tüm operasyon ve infazlar için özel fetvalar çıkarttırdı.

Birçok ülke katliama ortak oldu

Birçok dünya ülkesi, yapılan bazı algılarla Saddam'ın yaptığı katliama destek verdiler. Halepçe Katliamı'ndan yaklaşık bir ay sonra Türkiye'deki bazı gazetelerde "Katliama alet olduk" haberleri yer aldı. Halepçe'ye atılan gazların başta İsviçre, Belçika ve Almanya olmak üzere Avrupa ülkelerinde üretildiği ve deniz yoluyla Türkiye'ye, Mersin Limanı'na indirildiği, sonrasında da Irak'a gönderildiği yazıldı.

Tarih sayfaları zalimlerin hazin sonuyla dolu

Tarihin hiçbir döneminde Zulümle abad olunmadı. Bir zamanlar Saddam'a her türlü desteği veren AB(D), daha sonra onu kullanım tarihi geçmiş malzeme muamelesine tabi tuttu. Kendisine efendileri tarafından verilen kimyasal silahlar, onun ülkesinin işgaline ve sonunun gelmesine neden oldu. ABD'nin Irak işgaliyle devrilen Saddam Hüseyin, Halepçe davasından hüküm giymeden, Duceyl kasabası davasından çıkan kararla 30 Aralık 2006 tarihinde asılarak idam edildi. 'Kimyasal Ali' lakaplı Mecit ise Halepçe ve diğer bölgelerde insanlığa karşı suç işlemek ve soykırım suçlarından idama mahkûm edilerek, 25 Ocak 2010 tarihinde infazı gerçekleştirildi. (İLKHA)

Haber Editörü

Ömer Faruk SEYHAN

info@dogununnabzi.com

Gazze Şeridi'nde can kaybı 71 bin 660'a yükseldi

Isparta'da scooter ve motorların trafiğe çıkışı yasaklandı

Ankara’da ticari araçta takograf manipülasyonu tespit edildi

Buzlanma nedeniyle Berlin tramvay seferleri durdu, Almanya genelinde ulaşım aksadı.

Hawaii'deki Kilauea Yanardağı'nda volkanik hareketlilik

Rusya Kamışlı'daki üssünü boşaltıyor

Mardin’de gösteri yürüyüşü ve açık hava toplantılarına 5 günlük yasak

ABD'nin tarife tehdidine Çin'den tepki

Yunanistan'da patlama: 4 ölü bir kayıp

İran: Herhangi bir saldırıya "kapsamlı ve pişmanlık uyandıracak" bir yanıt vereceğiz

Adalet Bakanı Tunç Doha Hukuk Forumu’na katıldı

Marangoz ustası Duyan: Rızkı veren Allah’tır. Kişi yeter ki, gayret etsin

Siirt’te 60 yaşındaki şahıs evinde ölü bulundu

Gaziantep'te unutulmaya yüz tutmuş sedef kakma işlemeciliği açılan kursla yaşatılmaya çalışılıyor

İşgal ordusu, Gazze'de esir alınan son askerinin cesedinin bulunduğunu duyurdu

45'inci İl Müftüleri İstişare Toplantısı başladı

Dubai Gulfood 2026 Uluslararası Gıda Fuarı kapılarını açtı

YDUS uzmanlık dalı değişikliği yerleştirme sonuçları açıklandı

Gaziantep'te tarihi eser kaçakçılığı: 5 gözaltı

Gaziantep’te uyuşturucu satıcılığından aranan 2 hükümlü yakalandı

Gaziantep’te ruhsatsız silah ve uyuşturucu operasyonu: 3 şüpheli yakalandı

AB, Rusya'dan doğalgaz ithalatının yasaklanmasını onayladı

İslami düğünlere ilgi artıyor: "Helal dairesi geniştir"

Fransa Dışişleri Bakanı Barrot Türkiye'ye geliyor

Endonezya'da bir aile, bebeklerinin ağlayışı sayesinde devasa heyelandan kurtuldu

TBMM Başkanı Kurtulmuş, İspanya Temsilciler Meclisi Başkanı Armengol ile ortak basın toplantısı

Adana'da trafik denetimlerinde 19 bin 391 cezai işlem uygulandı

Adana'da asayiş uygulamalarında 442 aranan şahıs yakalandı

Konya'nın toplu ulaşım filosu güçleniyor

Çiftçi: Müslümanlar, Kudüs ve Mescid-i Aksa davasını diri tutmakla mükelleftir

Yükleniyor

Haberi Sesli Oku

ŞEHİR HABERLERİ


Gazze Şeridi'nde can kaybı 71 bin 660'a yükseldi

Isparta'da scooter ve motorların trafiğe çıkışı yasaklandı

Ankara’da ticari araçta takograf manipülasyonu tespit edildi

Buzlanma nedeniyle Berlin tramvay seferleri durdu, Almanya genelinde ulaşım aksadı.

Hawaii'deki Kilauea Yanardağı'nda volkanik hareketlilik

Rusya Kamışlı'daki üssünü boşaltıyor

Mardin’de gösteri yürüyüşü ve açık hava toplantılarına 5 günlük yasak