Türkiye'de konut kiralarının artış oranı temmuz ayına kadar yüzde 25 olarak uygulanıyordu. İş yerlerinin kira artış oranı ise TÜİK'in açıkladığı TÜFE'nin on iki aylık ortalamalarına göre belirleniyor ve bu oran en son haziran ayında yüzde 62,51 olarak açıklandı. Temmuz ayında yüzde 25 konut kira artış oranı uygulamasının sonlandırılması bekleniyor.
Bu değişiklik, kiracıların endişelenmesine yol açarken, uzmanlar ev sahiplerinin kafalarına göre artış yapamayacağını belirtiyor. Avukat Ali Onar, kiracıların paniğe kapılmaması gerektiğini, ev sahiplerinin makul bir denge sağlamak adına yasal sınırlar içinde kalacağını ifade etti.
Kiralar Yıllık Enflasyon Ortalamasına Göre Artacak
Onar, eski uygulamada olduğu gibi yıllık enflasyon ortalamasına göre tavan artışın belirleneceğini ifade ederek, şunları söyledi: “Yüzde 100, yüzde 200 gibi artışlar yapılamaz. Kira sözleşmelerinde böyle bir hüküm olsa dahi bu sözleşme geçersizdir. Bir tavan miktarı belirlenmiştir. Yasa, kiracı ile ev sahibi arasında makul bir denge sağlamak istemektedir.”
Yüzde 25 Zam Sınırı Temmuz 2024’te Sona Eriyor
Kira artışında yüzde 25 zam sınırının Temmuz 2024 itibarıyla sona ermesi bekleniyor. Bu durum “Ev sahipleri kiralarda fahiş artış yapabilir mi?” sorusunu gündeme getiriyor. Onar, Borçlar Kanunu’nda kira tavan artış oranının yer aldığını belirterek, eskisi gibi yıllık enflasyon ortalamasına (TÜFE) göre artış oranının belirleneceğini dile getirdi. “Borçlar Kanunu’nun geçici maddesine eklenen bir maddeyle kira tavan artış oranı, yüzde 25 olarak belirlenmişti. Eğer herhangi bir yasal düzenleme yapılmaz ise Temmuz 2024 itibarıyla yüzde 25’lik tavan oran sona erecek.” dedi.
Artışlar Enflasyon Oranına Göre Yapılacak
Temmuz ayında kira sözleşmesi sona eren bir kiracı için bakılacak ilk kriter, eğer kira sözleşmesinde bir hüküm yok ise 12 aylık enflasyon ortalaması olacak. Onar, kira artış oranının yüzde 70,9 gibi bir rakam olması öngörülüyor. Bunun aşılması mümkün olmayacak.
Mahkeme Tavan Miktarını Dikkate Alacak
Herhangi bir dava durumunda mahkemenin tavan miktarını dikkate alarak karar vereceğini belirten Onar, “Yasa, kiracı ile ev sahibi arasında makul bir denge sağlamak istemektedir.” dedi. 5 yıl ve üzeri kira sözleşmelerinde ise tavan miktarı gözetilmeksizin kira bedelinin artışı söz konusu olabilecektir.
Sonuç olarak, ev sahipleri keyfi bir artış yapamayacaklar. Yüzde 100, yüzde 200 gibi artışlar yapılamaz ve kira sözleşmelerinde böyle bir hüküm olsa dahi bu geçerli olmayacaktır. Kiracıların yasal yollara başvurarak kanunda öngörülen artış bedelinin uygulanmasını talep etme hakları bulunmaktadır.
