• BIST 100

    14991,40%0,51
  • DOLAR

    43,14% 0,10
  • EURO

    50,34% 0,08
  • GRAM ALTIN

    6377,90% 0,18
  • Ç. ALTIN

    10268,60% 0,00

Prof. Dr. Sönmez: Melayê Cizîrî, insanlık medeniyetinin gelişmesine katkı sağladı

05 Ekim 2025, Pazar 18:49
05 Ekim 2025, Pazar 18:49
Prof. Dr. Sönmez: Melayê Cizîrî, insanlık medeniyetinin gelişmesine katkı sağladı
  • Dinle
  • A+
    Buyut
  • A-
    Kucult

Banga Heq Dergisi'nin düzenlendiği Melayê Cizîrî panelinde konuşan Prof. Dr. Nesim Sönmez, "Melayê Cizîrî kendi divanında İslam felsefesini baştan yorumlamıştır. Onun düşünceleri insanlık medeniyetinin gelişmesine katkı sağladığı bir gerçektir." dedi.

Banga Heq Dergisi, Şırnak'ın Cizre ilçesinde "Aşk ve İrfan Gökleriniz Yıldızı: Melayê Cizîrî" temasıyla bir panel düzenledi.

Yurt içinden ve Irak Kürdistanı ile İran Kürdistanı'ndan birçok kişinin katıldığı paneli, HÜDA PAR Milletvekilleri Şahzade Demir ile Serkan Ramanlı da yakından takip etti.

Kur'an-ı Kerim tilaveti ile başlayan programda, açılış ve selamlama konuşmalarının ardından panele geçildi.

Moderatörlüğünü Prof. Dr. Nurullah Kurt'un yaptığı panelde Prof. Dr. Nesim Sönmez, "Melayê Cizîrî’nin Şiirlerinde Hakikat, Birlik ve İnsaniyetin Mesajı" bir sunum gerçekleştirdi.

Melayê Cizîrî'nin, Kürtlerin en büyük alim, şair, edip ve mutasavvıflarından biri olduğunu söyleyen Sönmez, onun, İslam’ın kültürü ile yoğrulmuş bir şahsiyet olduğunu, belirtti.

"Onun düşünceleri insanlık medeniyetinin gelişmesine katkı sağladığı bir gerçektir"

Melayê Cizîrî'nin Kürt Klasik Edebiyatında düzenli ilk divana sahip olduğunu aktaran Sönmez, "Onun divanı dünyada Klasik Kürt edebiyatında öncü bir kitap olarak kabul edilmiştir. Melayê Cizîrî kendi divanında İslam felsefesini baştan yorumlamıştır. Bu da onun şöhretini klasik edebiyatın ötesine taşımaktadır. Onun düşünceleri insanlık medeniyetinin gelişmesine katkı sağladığı bir gerçektir. Melayê Cizîrî’nin şiirlerinde hakikat, birlik ve insaniyet için birçok mesaj vermiştir. Bu mesajları ile toplama öncülük yapmak istemiştir." dedi.

Melayê Cizîrî'nin, eserlerindeki mesajları konu başlıkları halinde özetleyen Sönmez, şunları kaydetti:

"Vefakârlık: Sözlükte geçtiği anlamı ile insanın verdiği söze sahip çıkmasıdır. Başladığı yola devam etmesidir. Vefakar insan eğer ki verdiği sözden dolayı kendisine bir zarar dahi gelirse sözüne sahip çıkar. İmzaladığı ahitlere sahip çıkar. Vefakar insan dostluk ve sevgiyi gösterendir. Zorluk zamanında arkadaşları terk etmez, unutmaz.

Kendine inanmak: Bir önyargı olarak doğu halkının geride kaldığını ve batının geliştiğini söylüyoruz. Fakat Melayê Cizîrî’nin bu tür düşünleri eleştirdiğin görüyoruz. Hafiz-i Şirazî’nin Fars edebiyatında zirveye ulaşmış öncülerden bir tanesi olduğunu biliyoruz. Melayê Cizîrî’den 250 yıl önce vefat etmiş. Melayê Cizîrî kendi de güvenen bir şahsiyet sahip biriydi ve onu geçeceğini dile getiriyor. Ondan daha güzel şiirler de söyleyebileceğini dile getiriyor. Kürtler bir konu açıldığında 'biz Kürtler geride kalmış bir milletiz' diyor. Hayır, böyle bir şey yoktur. Misal olarak, ilk Kürt gazetesi 1880 yılında Kahire'de yayına başlamış. Peki Osmanlı Devleti'nde Türkçe gazeteler ne zaman yayınlanmaya başlamış? Onlar da yaklaşık aynı tarihlerde yayınlanmışlar. Kürt Edebiyatının en büyük şahsiyetlerinden biri Olan Baba Tahir Uryan’ın 11-12 yüzyıllarda yaşadığını ve şiirler yazdığını biliyoruz. Elimizde mevcut olan en eski Türkçe eserlerinden bir tane Divan-i Lugat-i Türk’tür. Baba Tahir’in divanının Divan-i Lügat-i Türk’ten daha eski olduğu görüyoruz. Kendimizi geride kalmış birileri olarak görmememiz lazım.

Hakkı bilmek: Melayê Cizîrî dediği gibi; ne olursa olsun hakkı çiğnememek lazım. Müslüman hakkı, Hristiyan olsun, Yahudi olsun fark etmez onların haklarını çiğnemememiz lazım. Melayê Cizîrî'nin dediği gibi, eğer bir suçlu varsa onun da özgür bir şekilde kendini savunması sağlanmalıdır. Savcı ve hakim de özgür bir şekilde kararını verir. Melayê Cizîrî şiirinde dediği gibi, hakkımızda bir şey duyduğunda detaylı bir şekilde incele ve ispattan sonra bizi cezalandır." (İLKHA)

Altın rekor seviyeye yakın seyrediyor

Siber suçlara yönelik 16 ilde operasyon: 126 şüpheli yakalandı

Meteoroloji uyardı: Doğuda yoğun kar, Ege ve Akdeniz'de fırtına bekleniyor

PKK/SDG Halep'te ağır silahlar ve İHA'larla ordu mevzilerini hedef aldı

Kahire'de neler konuşuluyor, Gazze'yi kim yönetecek, hangi plan devrede?

İran'dan Trump'a yanıt: Tehditlere boyun eğmeyeceğiz

İşgalciler ateşkesi bir kez daha ihlal etti: Gazze'de iki direnişçi şehit

Trump'tan İran'da kaos çağrısı: Protestolara devam edin, kurumları ele geçirin

Gazze'de barınaklar mezara dönüştü: 5 şehit

Konya merkezde eğitime 1 gün ara verildi

Iğdır’da 5 düzensiz göçmen yakalandı, 1 kişi tutuklandı

ABD ile Danimarka arasında Grönland diplomasisi

Malatya'da 6 ilçede eğitime kar engeli

Erzurum Havalimanı 1,1 milyon yolcuya hizmet verdi

Bakan Fidan, ABD'nin Ankara Büyükelçisi Barrack'ı kabul etti

BM: İran’daki gelişmeler konusunda BM’ye üye tüm devletler askeri söylem yerine diplomasiyi savunmalı

Ağrı'da okullar tatil edildi, idari izinler açıklandı

Ağrı'da ilk beyin tümörü ameliyatı başarıyla gerçekleştirildi

Batman'da zincirleme kaza: Çok sayıda araçta maddi hasar

İzmir’de 65 kilogram esrar ele geçirildi, 1 kişi tutuklandı

Dışişleri Bakanı Fidan, İranlı mevkidaşı Erakçi ile görüştü

Gazze’de yağış ve fırtına insani felaketi derinleştiriyor

Mersin’de karla karışık yağmur günlük hayatı olumsuz etkiledi

Gümüşhane’de kar nedeniyle eğitime 1 gün ara

Batman-Bismil yolunda seyir halindeki otomobil alev aldı

Rusya, Ukrayna'daki enerji ve askeri tesisleri vurdu

Afyonkarahisar’da durdurulan araçta 335 adet sentetik ecza ele geçirildi

Eski Gürcistan Başbakanı Garibaşvili'ye hapis cezası

Japonya ile Güney Kore'den kritik görüşme

Malatya'da çok sayıda mahalle yolu ulaşıma açıldı

Yükleniyor

Haberi Sesli Oku

ŞEHİR HABERLERİ


Altın rekor seviyeye yakın seyrediyor

Siber suçlara yönelik 16 ilde operasyon: 126 şüpheli yakalandı

Meteoroloji uyardı: Doğuda yoğun kar, Ege ve Akdeniz'de fırtına bekleniyor

PKK/SDG Halep'te ağır silahlar ve İHA'larla ordu mevzilerini hedef aldı

Kahire'de neler konuşuluyor, Gazze'yi kim yönetecek, hangi plan devrede?

İran'dan Trump'a yanıt: Tehditlere boyun eğmeyeceğiz

İşgalciler ateşkesi bir kez daha ihlal etti: Gazze'de iki direnişçi şehit