İktidarın karşı çıktığı referandumların, 28 Kasım'da yapılacak yerel seçimlerle aynı gün düzenlenmesi bekleniyor. Böylece muhalefet, referandumlara katılımı artırarak sonuç alma ihtimalini güçlendirmeyi hedefliyor.

Ana muhalefetteki Çin Milliyetçi Partisi (KMT), cinsel suçlar ve dolandırıcılık gibi suçlardan hüküm giyenlere kırbaç cezası uygulanması ile hükümetin daha önce ilan ettiği "nükleersiz vatan" politikasından vazgeçilmesi yönündeki referandum önerilerini parlamentoya taşıdı.

KMT ile çoğunlukla aynı yönde oy kullanan küçük Tayvan Halk Partisi (TPP) ise trafik cezalarından elde edilen gelirin yol güvenliğinin iyileştirilmesinde kullanılmasını öngören üçüncü referandum önerisini sundu.

İktidardaki Demokratik İlerici Parti (DPP) milletvekilleri ise üç referandumun da yapılmasına karşı oy kullandı.

Referandumların düzenlenebilmesi için kararların seçim komisyonu tarafından resmen onaylanması ve oylama tarihinin belirlenmesi gerekiyor. Referandumların kabul edilmesi de tek başına düzenlemelerin otomatik olarak yasalaşacağı anlamına gelmiyor.

Tayvan'da referandumların geçerli olabilmesi için yaklaşık 20 milyon seçmenin en az yüzde 25'inin, yani yaklaşık 5 milyon kişinin "evet" oyu vermesi ve evet oylarının hayır oylarını geçmesi gerekiyor.

Bu yüksek eşik, geçmişte muhalefetin referandum girişimlerinin önünde önemli bir engel oluşturdu. Geçen yıl ağustosta Tayvan'ın son nükleer santralinin yeniden faaliyete geçirilmesini amaçlayan muhalefet destekli referandum, gerekli katılım ve oy eşiğine ulaşamadığı için geçersiz sayılmıştı.

Referandumların kabul edilmesi halinde hükümetin teorik olarak üç ay içinde ilgili yasal düzenlemeleri parlamentonun onayına sunması gerekiyor.

Tayvan'da referandum sonuçlarının her zaman doğrudan yasaya dönüşmediği geçmişte de görüldü. 2018'de seçmenler sapkın eşcinsel evliliğe karşı çıkan referandum önerilerini kabul etmiş, ancak parlamento ertesi yıl Anayasa Mahkemesi'nin kararını uygulayarak sapkın eşcinsel evliliği yasallaştırmıştı.

Muhalefetin bu kez referandumları yerel seçimlerle aynı güne taşıma girişimi, sandığa gidecek seçmen sayısını artırarak özellikle nükleer enerji ve ceza politikaları gibi tartışmalı başlıklarda hükümete karşı siyasi bir mesaj üretme hesabı olarak değerlendiriliyor. (İLKHA)